Verdwaald! Hoe spannend kan dat zijn? Hoe fantastisch? In Bart Moeyaerts familieopera Atman! (muziek Leonard Evers), verschenen in boekvorm met illustraties van Mark Janssen (shortlist Woutertje Pieterseprijs 2026) is dat even verwarrend en prachtig.
Ik wist op een keer
de weg niet meer.
Ik vroeg ’m op straat
aan een man.
Zo begint Atman!. De man aan wie hij het vraagt, heeft geen idee, zelfs na Atmans uitgebreide toelichting. ‘De man verdween als een schicht — en dat kan. / Soms is er maar een, / soms zijn het er veel, / soms heb je er vuurwerk van.’ Zo verrukkelijk poëtisch kan het zijn, zo prozaïsch ook: ‘Ik had bij de bakker / een witbrood gekocht. / De broodzak zat / onder mijn arm. / Als ik eens terugging / en dan weer vertrok. / Hoeveel stappen blijft / een brood warm?’
En zo fantastisch. Als Atman het een vrouw met een ooglapje vraagt zwaait ze met een rood touw, en: ‘Ik kenne geen grond. / Ik wete geen weg. / Me bene zijn die van de zee. / Jij houwe je mond. / Jij doen wat ik zeg. / Jij gaan als een hond met me mee.’ De even enge als lieve piratenkapitein ontvoert hem en redt hem, een gidsende stem vleit en dreigt hem, een onzichtbare hand trekt hem uit de diepzee en tilt hem uit een wild woud. Tót hij de zus van een klasgenootje ontmoet.
Ook zonder Janssens illustraties is Atman! kortom een bont boek (luister het luisterboek maar), dat allerlei registers bespeelt, zonder enige ingewikkelde zin. Jeugdliteratuur om met open mond naar te kijken. Ik kan me voorstellen dat dit avontuur nog grootser en overtuigender is in de theatrale versie, want het boek roept ook veel vragen op. Dat hoort een goed kinderboek ook te doen natuurlijk, niet alleen te vervoeren en vermaken, maar ook te ontwrichten. Als het dan even zinnenstrelend als hoofdbrekend is als in dit boek, graag!
Daan Stoffelsen is webshopmanager van athenaeumscheltema.nl en kinderboekenrecensent.
![[Athenaeum | Scheltema] - Libris logo](/media/kg5f3zh4/libris_logo_rgb.svg){kind=logo}
