Voor een nog geheim jubileumproject (Athenaeum, sinds 1966!) mailde ik met Sanne Rooseboom, de succesvolle kinderboekenschrijfster die ook op het Spui werkte. ‘Misschien kan er een lijst komen van boeken geschreven door mensen die bij Athenaeum hebben gewerkt?’ Ja. Door Daan Stoffelsen.
Ik heb echt goed gezocht, maar ik heb geen volledig overzicht van oud-collega’s, laat staan wie van hen een manuscript in de la of een oeuvre in de kast heeft staan. Dus dit is geen definitief overzicht, sorry AI.
Er zitten uitgevers tussen en vertalers, biografen en prozaïsten, dichters en kookboekenschrijvers. Er zijn kinderboeken geschreven en thrillers. Luisterboeken ingesproken. Een flink aantal oud-collega’s zat in een literaire tijdschriftredactie (Tirade, De Gids, De Parelduiker, De Revisor), of richtte er een op (Das Mag! De Nederlandse Boekengids!). Maar bijna niemand neemt Athenaeum op in zijn schrijversbiografietje.
We zijn geen uitzondering: Bertram Koeleman werkt bij Broese, Joost Baars bij De Dolfijn. Jamal Ouariachi stond ooit bij Scheltema achter de kassa. Ad ten Bosch was ook nog uitgever. Anne-Gine Goemans neemt deze maand Van den Brink op Ameland een maand over.
De vraag is: zijn boekverkopers mislukte schrijvers, of schrijvers mislukte boekverkopers? Kan een echt goede boekverkoper, zo iemand die nog kaas kan verkopen, ook schrijven? Kan de cliché-monomane binnenvetter ook een kassa bedienen?
In een heerlijk doorgedraaid toekomstvisioen zag Robert Schuit dat tien jaar geleden wel voor zich:
‘Toen mijn tweede boek was verschenen vertelde mijn uitgever fantastisch nieuws te hebben. Een boekwinkel had een derde van de oplage ingekocht. De uitgever zei dat de boekwinkel daar wel iets voor terug wilde. Omdat de uitgever zeker wist dat ik akkoord zou gaan met de voorwaarde waren ze alvast akkoord gegaan. De boekwinkel wilde dat ik daar kwam werken totdat alle tweehonderdvijftig boeken waren verkocht.’
Uiteindelijk werken er in Schuits verhaal acht schrijvers bij de boekhandel — onbetaald, totdat hun boeken verkocht zijn.
In werkelijkheid betekent het verschijnen van een boek vaak dat een schrijvende boekverkoper de wereld in gaat, en haar of zijn boeken als verweesde ambassadeurs achterlaat. Als collega’s werpen we dan een weemoedige blik op de achterkant. De auteursfoto’s suggereren nog hoop en ambitie.
Welke (voormalige) Athenaeum boekverkopers schrijven ook? In alfabetische volgorde, met links naar het recentste redactionele item bij hun oeuvre:
- Maarten Asscher, essay, biografie, vertaling
- Joost Baars, poëzie
- Kaj Brens, non-fictie
- Han Ceelen, non-fictie
- Raymond Cuijpers, non-fictie
- Jan Drost, filosofie
- Enno van der Eerden, reisliteratuur
- Anton de Goede, biografie
- Pieter Hoexum, filosofie
- Valentijn Hoogenkamp, literair proza
- Maite Karssenberg, biografie
- Marjolein Kelderman, kookboeken
- Harm-Hendrik ten Napel, literair proza
- Rob Polak/Robert Pollack, thrillers
- Caroline Reeders, memoir
- Peter de Rijk, poëzie en proza
- Roos van Rijswijk, literair proza
- Sanne Rooseboom, kinderboeken
- Manik Sarkar, literair proza, vertaling
- Robert Schuit, literair proza
- David Veldman, literair proza
- Bernice Vreedzaam, poëzie
- Helen Westerik, non-fictie
- Solomonica de Winter, literair proza
En in spe, work in progress, met of zonder contract met een uitgever:
- Sara Blom
- Lotte Bosch
- Thomas Grommers
- Ivana Kalas
- Bob Kappen
- Eva Peek
- Sãdiqãh Salentijn
- Daan Stoffelsen
- Lola Storm
- Juul Tammenga
- Ilja Velthuis
- Parel Wilmering
Kortom: vraag voor de zekerheid bij de kassa ook altijd om een handtekening. Die kan wat waard worden.
Daan Stoffelsen is webshopmanager van Athenaeum|Scheltema. Zijn boek De mensen die mijn moeder was. Een zoektocht zal dit najaar verschijnen bij Uitgeverij Querido.