Update 6 oktober: Charlotte Van den Broeck, Janna Coomans, Bert Natter, Tijl Nuyts en Sheila Sitalsing staan op de shortlist van de Boekenbon Literatuurprijs.

Update 13 november: Charlotte Van den Broeck wint de Boekenbon Literatuurprijs 2025 met Een vlam Tasmaanse tijgers.

Tien van de vijftien boeken op de longlist zijn geschreven door een vrouw (terwijl tweederde van de groslijst door een man werd geschreven), vijf door debutanten (wat literaire (non)-fictie betreft; Nuyts debuteerde als dichter, Coomans schreef al wel eens een academische studie), drie door een Vlaming (in 2021 waren er 4 op de 15, dat was een uitschieter, en in 2017 9 op de 25, maar 2 of 3 is standaard), en behalve romans staan er een verhalenbundel, een essaybundel, een memoir, een boek tussen memoir en biografie in en een geschiedenisboek op.

Wie de beste-boekenlijstjes volgt, zal niet verrast zijn: van de in 2024 verschenen boeken werden (in onze telling) vijftienmaal genoemd: Safae el Khannoussi, Charlotte Van den Broeck viermaal, Marieke Groen driemaal en Falun Ellie Koos eenmaal. De andere boeken verschenen allemaal in 2025 (een fenomeen dat we al eerder bij de Libris Geschiedenisprijs zagen), en zien we in de wekelijkse en maandelijkse updates van kranten en maandbladen terugkomen.

Maar wie de lijstjes checkt, zal misschien Lieke Marsman, Geert Mak, Manon Uphoff, Pieter Waterdrinker, Tom Lanoye, Maartje Wortel, Christien Brinkgreve en Thomas Heerma van Voss missen, en oud-winnaars Joke van Leeuwen, Stefan Hertmans (met een van de 50 beste Nederlandse boeken van de 21ste eeuw volgens NRC en De Standaard), Peter Terrin, P.F. Thomése, Marcel Möring, Martin Michael Driessen, Sjeng Scheijen en A.F.Th. van der Heijden. Marente de Moor, die de AKO Literatuurprijs in 2011 won, staat er dan wel weer op.

De overlap met de andere grote prijzen? Naast Safae el Khannoussi (Libris Literatuurprijs, De Boon) zien we Falun Ellie Koos terug (shortlist Librisprijs) en Maurits de Bruijn (zelfde shortlist, vorig boek). Zowel El Khannoussi als Koos is genomineerd voor de Bronzen Uil.

• Sarah Arnolds, Het gore lef [fragment]
• Charlotte Van den Broeck, Een vlam Tasmaanse tijgers [fragment]
• Maurits de Bruijn, Geweten [interview]
• Janna Coomans, Dievenland [fragment | interview]
• Marieke Groen, Het verhaal van mijn schaarste [fragment | getipt door Lara Taveirne]
• Auke Hulst, Tandenjager [fragment | recensie]
• Safae el Khannoussi, Oroppa [fragment | 3 vragen aan | recensie]
• Falun Ellie Koos, Rouwdouwers [fragment | 3 vragen aan]
• Marente de Moor, De bandagist [fragment]
• Bert Natter, Aan het einde van de oorlog [fragment | recensie]
• Tijl Nuyts, Grondwerk [fragment]
• Gaea Schoeters, Het geschenk [fragment]
• Coco Schrijber, Het gezoem van bijna alles [fragment]
• Sheila Sitalsing, Waar ik me voor schaam [fragment]
• Nadia de Vries, Overgave op commando [fragment | getipt door Ko van 't Hek en Maartje Wortel én door Bob en Lotte]

De Boekenbon Literatuurprijs (voorheen de AKO Literatuurprijs, en tussentijds de ECI of Bookspot Literatuurprijs) is de bekroning van het beste Nederlandstalige literaire boek waarbij het niet uitmaakt of het fictie of non-fictie is. De Boekenbon Literatuurprijs wordt jaarlijks toegekend door een jury van beroepslezers uit Nederland en Vlaanderen. Deze jury wordt benoemd door de Stichting Jaarlijkse Literatuurprijs. De auteur van het bekroonde boek ontvangt een bedrag van 50.000 euro. Dit bedrag moet de auteur in staat stellen ongestoord te werken aan een volgend boek. 6 oktober wordt de shortlist bekendgemaakt, 13 november de winnaar.

In 2024 won Esther Gerritsen, in 2023 won Jan Vantoortelboom, 2022 won Anjet Daanje, in 2021 won Wessel te Gussinklo, in 2020 won Oek de Jong. Bekijk het overzicht op onze site, met alle oud-winnaars.

(In een eerdere versie van dit stuk noemde ik ook Hanna Bervoets bij de ontbrekende schrijvers, maar Geld verdienen wordt voor de volgende editie ingezonden.)