Update 3 december: de eerste eindejaarslijst, van Het Parool, is online. Vanzelfsprekend, terechte kritiek van Tessa Sparreboom, ontbraken er in onze voorspelling boeken uit november. En heeft de krant toch niet ons lijstje helemaal overgenomen. Onbegrijpelijk, maar we houden het voor jullie bij.

Op basis van de beste-boekenlijstjes tot nu toe verwachten we deze boeken terug in de eindejaarsspiegel van 2025:

Nederlandse fictie

• Sarah Arnolds, Het gore lef [fragment]
• Peter Buwalda, De Jaknikker [fragment]
• Auke Hulst, Tandenjager [fragment | recensie]
• Marente de Moor, De bandagist [fragment]
• Bert Natter, Aan het einde van de oorlog [fragment]
• Annet Schaap, Krekel [fragment | recensie]
• Gaea Schoeters, Het geschenk [fragment]
• Manon Uphoff, Laat me binnen [fragment | interview]
• Nadia de Vries, Overgave op commando [fragment]

Vertaalde fictie

• Chimamanda Ngozi Adichie, Dream Count [fragment]
• Olivia Manning, Het grote fortuin
• Ian McEwan, Wat we kunnen weten [fragment | recensie]
• Tony Tulathimutte, Afwijzing [vertalerstoelichting]
• Sandro Veronesi, Zwarte september [fragment]
• Ocean Vuong, De keizer van Gladness [fragment]

Non-fictie

• Sami Al-Ajrami, De sleutels van het huis [fragment]
• Christien Brinkgreve, Beladen huis [fragment | interview]
• bell hooks, alles over liefde [vertalerstoelichting]
• Geert Mak, Wisselwachter [fragment | recensie]
• Lieke Marsman, Op een andere planeet kunnen ze me redden [fragment | recensie]
• Sheila Sitalsing, Waar ik me voor schaam [fragment]
• Gé Vaartjes, Vleugelman [fragment]

Kanttekeningen en aanvullingen

Wat voorspel je? Wat vind je zelf? Het zijn twee verschillende vragen - er waren al misverstanden over bij onze Nobelprijsvooruitblik. Ik ben teleurgesteld dat Luiselli nog steeds te jong bevonden wordt voor de prijs, maar tevreden dat onze inschatting (Krasznahorkai) klopte. Wat wij willen, kunnen we alleen individueel beantwoorden (en dat zullen we zeker nog). Wat we verwachten, is dat Ian McEwan net als in 2023 hoog komt, Annet Schaap vaker genoemd wordt dan in 2021, en dat uit de eerste helft van het jaar zeker Lieke Marsman, Auke Hulst, Gé Vaartjes en Sandro Veronesi weer opduiken. En de genomineerden voor de grote prijzen.

• Bekijk de ‘eindejaarslijstjesspiegel’ en de lijstjes van 2024
• Bekijk de beste boeken van 2025, per week of maand

Christien Brinkgreve bijvoorbeeld, die op de shortlist van de NS Publieksprijs staat, en Sheila Sitalsing en Bert Natter, op de Boekenbonshortlist. Gek genoeg is de overlap tussen de genomineerden en de beste-boekenlijstjes beperkt. Zo wordt van de Geschiedenisprijsshortlist alleen Arianne Baggerman genoemd (door NRC), en Janna Coomans (shortlist Boekenbon én Geschiedenisprijs, geen bespreking in NRC of Parool) en Stephan Steinmetz (winnaar Prinsjesboekenprijs, shortlist Geschiedenisprijs) niet.

Maar kan dat wel? Eind oktober bedenken wat de beste boeken van alle twaalf maanden zijn? Nee, natuurlijk niet. Er komen nog een aantal prachtige boeken, en krantenredacties zijn nog niet helemaal bij. Maar het is wel zo dat het overgrote deel van alle boeken van het jaar al verschenen is, en dat krantenredacties ook al bezig zijn met hun lijstjes. De nieuwe Barbara Stok, Jeanette Winterson, Zadie Smith, Kiran Desai (shortlist Booker Prize), Katy Hessel, Kate Zambrano, Julia Schoch, Mathijs Deen, Jaap Scholten, Koen Caris, James McBride, J.M. Coetzee, Édouard Louis, Herman Pleij, Salman Rushdie, John Irving, Kamel Daoud en Cicero moeten de boekenbijlages nog bevolken. En zou Annejet van der Zijl niet nog opstomen? We hebben hoge verwachtingen van die boeken, maar wij hebben ook nog niet alles gelezen.

Overigens hadden we in onze tussenjaarlijstjes al wat voorspellingen gedaan. Nadia de Vries (Nederlands), Olivia Manning, Samantha Schweblin, Judith Hermann, Virginie Despentes, Asta Olivia Nordenhof (vertaald), Harriët Duurvoort, Sheila Sitalsing en Maurits de Bruijn (geschiedenis) verwachtten we voor de zomer op de eindejaarslijstjes. Desgevraagd voegt Lotte daaraan toe: Claire-Louise Bennett en Sarah Arnolds, maar Nadia de Vries bovenaan.